hosting / domain

bilgisayar dersleri

webdizayn

web tasarım

Dom Teorisi


DOM, Javascriptin sayfaları tanımlama ve tarif etme şeklidir. document.writeln() ne demektir? Siz ne işe yaradığını ve ne zaman kullanmanız gerektiğini biliyorsunuz, ama neden document.writeln() diye adlandırılmıştır? Halbuki print_into_source() gibi daha çok anlam ifade eden bir deyim e olabilirdi. Bu ve bir çok sorunun cevabı DOM'da (Document Object Model) gizlidir. Daha sonra bu konuyu çacağız.

DOM hakkında konuşmaya başlamadan önce, object-orientated (nesne-yönlendirilmeli) programlamayı tartışmalıyız. Biliyorum, bu biraz teknik elemanların anlayacağı şeyler gibi duruyor ama öyle değil. Object-orientated programlamanın en azından Javascript tarafını çözmek için fazla teknik olmaya gerek yok. Object-orientated programlamanın ardındaki esas fikir, bilginin nesnel terimler halinde saklanmasıdır. Örneğin, window bir object'dir (nesne). Daha da açacak olursak: Object'ler objectlerin nasıl davranacaklarını tarif eden özelliklere sahiptirler. Bu özellikler, objectlerden bir "." (nokta) ile ayrılmıştır. Ne demek istediğimi anladınız değil mi? Bir örnek:

window.status = "Hey, orada neler oluyor?!";

Bu browser penceresinin status-bar'ına (pencerenin altındaki gri satır) Hey, orada neler oluyor?! diye yazacaktır. Gördüğünüz gibi "window" burada object oluyor, "status" ise özelliği. Metnin string'i ( Hey, orada neler oluyor?! ) ise özelliği tarif ediyor. Özelliklere ilave olarak nesnelerin bir de metodları vardır. Bu metodlar da neyin nesi, bunları öğrenmemiz şart mı? diyebilirsiniz. Metodlara örnek :

alert(), writeIn() veya open(). Özellikler (properties) gibi metodlar da objectlerden bir "." (nokta) ile ayrılırlar.

document.writeln('I know JavaScript!')

Property (özellik) ve metodlar arasındaki esas fark, metodlar her zaman 2 tane parantez tarafından takip edilirler. Parantezlerin içine ise parametreleri koyarsınız. Örneğin alert() parantezlerinin içine alert-boxda çıkmasını istediğiniz yazıları koyarsınız. writeln() metodu parantezi içine yazılan string ise HTMLye yazdırılır. Devam etmeden önce son bir şey: window herzaman varsayılan object'dir. Örneğin window.status yazmayla sadece status yazmak arasında bir fark yoktur. Gerçek programcılar genelde yalnız status yazarlar, ama biz ilerde kaybolmamak için uzun haliyle yazsak daha iyi olur sanırım.

Özetlersek: Şimdiye kadar object'lerin görünümlerini tarif eden properties (özellikleri) olduğunu öğrendik. Ayrıca biliyoruz ki metodlar bir şeyin nasıl yapılacağını tarif ederler. Sonra window'un varsayılan object olduğunu öğrendik, istersek window'u kodumuza dahil etmeyebiliriz. Kısa özet için bu kadar yeter. Şimdi başka bir ilginç yanına bakalım. Objectlerin özellikleri de object olabilir!.. Bir önceki derste resimlerin dönüşümünü hatırlıyormusunuz? "image1"in kaynağını window.document.image1.src = 'whatever.gif' şeklinde göstermiştik. Dikkat ederseniz, document gerçekte bir property (özellik) olamaz, çünkü özellikler kendilerini tarif eden bir şey tarafından takip edilmelidir. Aynısı image1 içinde geçerlidir. Sanırım artık tahmin etmişsinizdir yukardaki örnekte src'un property (özellik) olduğunu. Gördüğünüz gibi document ve image1 her ikiside nesne içinde nesnedirler. Anladınız sanırım kısa içeriğin uzun tarifi).